Centraal in het project staat het zogenoemde ELSA-lab (Ethical, Legal and Societal impact Analysis – AI FOR ENERGY AND SUSTAINABILITY (AI4ES)). Dit is geen fysiek laboratorium, maar een omgeving waarin onderzoekers en stakeholders regelmatig samenkomen om actuele vraagstukken rond AI en energie te bespreken. Vanuit ethische, juridische en maatschappelijke perspectieven worden praktijkcases geanalyseerd en vertaald naar nieuwe inzichten, instrumenten en best practices.
Sandbox voor complexe vragen
Het lab fungeert daarbij als een soort sandbox voor complexe vraagstukken, bijvoorbeeld rondom regelgeving, governance en de maatschappelijke impact van AI-toepassingen op het gebied van de digitalisering van (decentrale) energienetten. Door kennis uit verschillende disciplines te combineren ontstaat stap voor stap een raamwerk voor verantwoord AI-gebruik bij het besturen en optimaliseren van energiesystemen en beleid.
"Op en rond de Electricity Campus koppelen we AI-technologie direct aan echte energie uitdagingen. Dat geeft ambitieuze AI-startups de kans om opschaalbare oplossingen te testen met partners uit de volledige keten, van datacenters tot smart grids. Zo versnellen we de energietransitie — veilig, eerlijk en economisch rendabel." Chris Willemsen, programma manager AI-hub Oost-Nederland.
Krachtig consortium
Het consortium bestaat uit onderzoekers van de Universiteit Twente en JADS (Jheronimus Academy of Data Science), samen met partners zoals KPN, Enexis, Eurofiber en AI-hub Oost-Nederland. Daarnaast dragen verschillende organisaties bij als cofinancier of supporter, waaronder Coolgradient, Endona Energy Cooperative, Elferink & Kortier Advocaten, &Flux, FME, NLdigital, Electricity Campus, Brainport Development en Stadtwerke Gronau GmbH.
Binnen het initiatief trekken Oost NL, AI-hub Oost-Nederland, de Electricity Campus en Connectr – Energy Innovation gezamenlijk op als projectpartners en cofinanciers. De Electricity Campus treedt op als host van het event Shared Lab Facilities, waarbij AI-koplopers uit het netwerk worden verbonden aan het lab.
De samenwerking sluit aan bij de sterke positie van Oost-Nederland op het gebied van elektrificatie en energie-innovatie. Tegelijkertijd groeit het belang van AI snel, zowel bij het optimaliseren van energienetten als bij het ontwikkelen van nieuwe smart energy-diensten en economische toepassingen. Door technologische innovatie te combineren met ethische, juridische en maatschappelijke inzichten wil AI4ES bijdragen aan een energiesysteem dat niet alleen slimmer, maar ook verantwoord en maatschappelijk gedragen is.
Wil je meer weten over dit nieuwe ELSA-lab? Kom dan op 19 mei naar Shared Lab Facilities tijdens de Arnhem Electricity Week, waar Thomas Hoppe een presentatie zal geven over het project.
